„Pusta przestrzeń wcale nie jest pusta. Wiele się w niej dzieje” – mówi Karolowi Jałochowskiemu prof. Frank Wilczek, fizyk uhonorowany Noblem, jeden z bohaterów kolejnego wydania „Niezbędnika Inteligenta Plus”.

I to jest w wielkiej nauce fascynujące, że potrafi postawić sobie z pozoru banalne pytanie: Czy coś piszczy w pustce? Fascynujące jest to, że nauka ciągle czegoś szuka. I dzięki temu znajduje nowe odpowiedzi na pytania dotyczące porządku Wszechświata, natury materii, istoty życia, kondycji człowieka. A gdy je znajdzie, zadaje następne pytania, gdyż podczas tej podróży w głąb wiedzy horyzont ciągle się przesuwa i nadal chciałoby się wiedzieć, co jest za jego linią...

Dopytywanie się o to, nad czymż to głowią się naukowcy różnych dziedzin, to kolejny wyraźny nurt w publicystyce „Niezbędnika Inteligenta” i Polityki. Efekt tego zaciekawienia udaje się ułożyć w zestaw pod hasłem „Czego szuka nauka?”. Jest to propozycja wędrówki we Wszechświat, gdzie kwanty sąsiadują z memami, DNA ze spinami, Bóg z genomem, jednorożce z platońskimi ideami, a metafizyka z liczbą omega; gdzie nikt nikomu nie odmawia prawa do własnych poszukiwań, nikt z wiedzy nie robi dogmatu ani nie traktuje jej doraźnie i użytkowo. Bo jesteśmy w obszarze prawdziwej humanistyki, choćby rozmówcami byli fizycy i matematycy.

Ten zestaw składa się przede wszystkim z wywiadów z wielkimi uczonymi, które przeprowadzili dziennikarze POLITYKI (głównie Karol Jałochowski, Sławomir Mizerski i Marcin Rotkiewicz). Kilka uzupełniających narrację tekstów publicystycznych wyszło spod pióra wytrawnych naukowców lub popularyzatorów nauki, co zaznaczamy stosownymi notami.

Zapraszamy w podróż do świata nauki i myśli.

Każde pokolenie może, powinno i często stawiało pytanie: Dokąd zmierza świat?

Końcówka XX stulecia – w dużej części pełnego okrucień­stw – wprawiła nas w pewien błogostan: nowe wolności, nowe technologie, nowe rynki, Nowy Wspaniały Świat! Mimo starych lub świeżo­ zrodzonych niesprawiedliwości bilans wydawał się dodatni. Tak to przynajmniej wyglądało z pespektywy naszego zakątka świata.

W pierwszym dziesięcioleciu XXI w. prysło wiele marzeń, nadzieje okazały się mrzonkami,­ zawładnęły nami lęki. Od wyolbrzymionych, jak np. w sprawie tzw. pluskwy milenijnej, z którą mieliśmy powitać trzecie tysiąclecie­ naszej ery, po jak najbardziej realne, wynikające z erupcji terro­ryzmu na początku dekady i globalnej zapaści finan­sowej na jej końcu. Nowy Okrutny Świat?

„Polityka” ze swymi dodatkami, w tym „Niezbędnikiem Inteligenta”, towarzyszyła czytelni­kom w próbach zrozumienia, co się dzieje? Posta­nowiliśmy zebrać, uporządkować i poszerzyć tę wiedzę, ustalić zarysy odpowiedzi na najbardziej podstawowe i palące pytania naszych czasów (wybraliśmy ich 10, kata­log zamieszczamy w spisie treści). Temu poświęcamy drugie wydanie „Niezbędnika Inteligenta Plus”. (Pierwsze, „Religie świata”, znalazło nader licznych czytelników, dziękujemy).

Gdyby nawet w trakcie lektury dopadały Państwa czarne wizje, warto doczytać do końca, bo nagrodą są budujące wskazówki prof. Leszka Kołakowskiego. Przypominamy jego słynny wywiad, w którym opowiadał, co jest ważne w życiu. „Przykazania Leszka Kołakowskiego” warto zapamiętać. Może łatwiej będzie zrozumieć, dokąd zmierza świat, a przynajmniej łatwiej będzie w nim żyć.